vendredi 27 octobre 2017

Glaschu agus Rèabhlaid na Ruise. 
Sealladh Harry McShane (1978).
A’ Ghàidhlig le Tòmas MacAilpein (2017).
Litreachas a' chlas-obrach air a thrusadh, 
agus air a chur ann an Gàidhlig

Dhomhsa, b’ e an strì an aghaidh a’ chogaidh a bu chudromaiche do na sòisealaich. Bha mi a’ cur taic ris a’ ghluasad ghnìomhachail, ach dh’fheumte seasamh ri uabhas a’ chogaidh an toiseach: bha sinn a’ guidhe agus beò an dòchas gun rachadh againn air iomairt a chruthachadh a chuireadh stad air. Thug strì Iain MhicGhillEathain togail cridhe dhuinn; agus nuair a chaidh sgrìobhainn Zimmerwald a chur an clò a-rithist ann am Breatann, anns an tàinig Lenin agus càch a-mach an aghaidh a’ chogaidh, bha ar dòchas air a dhùsgadh às ùr. Cha robh sinne, ge-tà, ach ag amas air crìoch a chur air a’ chogadh. Cha tàinig e a-steach oirnn rèabhlaid a thogail a-mach às a’ chogadh. Dh’atharraich Rèabhlaid na Ruise ar saoghal gu lèir.
________________________

Leagan aipe d’fhoclóirí Uí Dhónaill agus de Bhaldraithe ar fáil anois

Leagan aipe d’fhoclóirí Uí Dhónaill agus de Bhaldraithe ar fáil anois
Tá leaganacha digitithe d’fhoclóirí móra na Gaeilge ar fáil mar aip
Maitiú Ó Coimín
TUAIRISC, Deireadh Fómhair 27 2017

Tá leaganacha digitithe d’fhoclóirí móra na Gaeilge ar fáil mar aip

Tá leagan aipe d’Fhoclóir Uí Dhónaill, Foclóir de Bhaldraithe, An Foclóir Beag, An Bunachar Gramadaí agus an Bunachar Foghraíochta anois ar fáil ar an Apple Store agus ar an Play Store.

Leagan aipe den suíomh Teanglann.ie atá i gceist agus na leaganacha digitithe d’fhoclóirí móra na Gaeilge a réitíodh don suíomh idirlín ar fáil anois go héasca i bpóca an úsáideora.

Is féidir na trí fhoclóir a íoslódáil in éineacht leis an mBunachar Gramadaí agus an Bunachar foghraíochta, nó is féidir an aip a shaincheapadh de réir riachtanais an úsáideora agus rogha de na cúig áis a íoslódáil ceann ar ceann.
_______________________

dimanche 22 octobre 2017

Tomás Mac Síomóin: Ceachtanna ón gCatalóin


Ceachtanna Ón gCatalóin
Teanga i ngleic le nualiobrálachas
Tomás Mac Síomóin
Coiscéim 2005
Litríocht €6.00

"Tá an Chatalóinis á labhairt ag beagnach aon mhilliún déag daoine faoi láthair. Tar éis bac iomlán a bheith ar an teanga faoi dheachtóireacht Franco, tá sí in uachtar anois i gcúrsaí rialtais, oideachais agus cultúir na Catalóine.
Fós féin, tá an teanga i mbaol dar le saineolaithe teanga sa tír. Tá cumhacht na Spáinnise, inimirce mhór Spáinniseoirí agus an idé-eolaíocht nualiobrálach ag bagairt uirthi.
Sa phaimfléad seo pléitear údair imní na saineolaithe seo. Déantar cur síos gearr ach cuimsitheach ar stair agus staid reatha na Catalóinise. Tá an-chuid ábhar machnaimh do lucht an Gaeilge anseo freisin."
_____________________________
An Tionscadal 
Tomás Mac Síomóin 
Coiscéim 2007
Litríocht €7.50
Nuair a bhaineann Daithí Ó Gallchóir sráidbhaile iargúlta na Catalóine amach, níl aon súil aige leis an bpobal neamhchoitianta atá ina gcónaí ann. Ná leis an rún is cúis leis an neamhchoitiantacht seo.

Céard  é an rún seo atá caomhnaithe ag an bpobal óna shinsir i leith? An mbeidh scil bleachtaireachta Daithí in ann é a aimsiú? Agus má aimsíonn, nach mór an spéis a bheadh ag a chomhlacht in earra a d’fhéadfadh tús a chur le réabhlóid úr i saol an chine dhaonna?

Úrscéal neamhghnách eile ó údar nach drogall leis tabhairt faoi cheisteanna móra na linne.

Bronnadh an chéad duais ar an saothar i gcomórtas na n-úrscéal liteartha in Oireachtas 2006. 

‘Ta úire agus indibhidiúlacht ann’, a dúirt moltóir amháin.  ‘Téann an t-údar i ngleic le cuid mhór téamaí nach gnáth a ionsaí i litríocht na Gaeilge.’ ‘Éiríonn leis an údar garraí gabhainn an réalachais a réabadh trí ghníomh ollchumadóireachta nó meitificsean a chruthú agus a sheoladh go séimh faoin léitheoir', dar le moltóir eile. ‘Is úrscéal suntasach tábhachtach é seo a chuirfidh cor sa gcumadóireacht liteartha Ghaeilge…’

File agus úrscéalaí aitheanta is ea Tomás Mac Síomóin (B.Á.C, 1938). Dochtúireacht ó Ollscoil Cornell, (S.A.M.) aige, tréimhsí caite aige mar thaighdeoir eolaíochta, léachtóir ollscoile, iriseoir, mar eagarthóir ar Anois is ar Comhar is mar aistritheoir liteartha. Cónaíonn agus saothraíonn sé sa gCatalóin. 

_____________________________
21 Dán - 21 Poemes - 21 Poemas 
 Tomás Mac Síomóin 
Coiscéim 2010 
€20
"63 dán i ndáiríre atá sa leabhar seo. Ach is iad na dánta céanna iad i dtrí theanga. 21 Dán i nGaeilge. 21 Dán i Spáinnish, 21 Dán i gCatalóinis. Tá na leathanaigh laistigh maisithe go gleoite le léaráidí ó Karen Dietrich (www.karendietrich.com). "Má éiríonn leis an saothar seo droichead beag a thógáil idir domhan na Gaeilge agus lucht labhartha na Catalóinise agus na Spáinnise, aireoidh mé gurbh fhiú go mór an iarracht"  
_______________________

samedi 14 octobre 2017

Damhna Dorcha: caint ag Meanmanra 2016


Damhna Dorcha: caint ag Meanmanra 2016
| Scott Oser | Ajoutée le 8 déc. 2016
“Seo caint a thugas ag an gcomhdháil Meanmanra 2016 ar an 19ú Samhain 2016.  Taifeadadh an chaint le linn dom a thabhairt, agus tá scannán déanta desna sleamhnáin agus an taifead.”
______________________________